Асылгәрәев Шарипҗан Нурлыгәрәй улы

Гомуми тел белеме бүлегенең өлкән фәнни хезмәткәре

Филология фәннәре кандидаты, доцент

ТРның атказанган фән эшлеклесе

Туган елы – 1.02.1938.

1960 – 1965 еллар – Казан Дәүләт университеты студенты.

1965 – 1968 еллар – Казан Дәүләт университеты аспиранты.

1968 ел – «Синтагматическое членение татарской речи» дигән темага кандидатлык диссертациясен яклау. Фәнни җитәкче – филология фәннәре докторы, профессор М.З. Зәкиев

1968 – 1979 еллар – КДПИда эшләү чоры.

1980 – 1982 еллар – КПСС Өлкә комитетында эшләү вакыты.

1982 – 2000 еллар – СССР ФАнең Тел, әдәбият һәм тарих институтында директор урынбасары.

2001 – 2004 еллар – ТР ФАнең Г.Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институтында әйдәп баручы фәнни хезмәткәр.

2004 – 2007 еллар – ТР ФАнең Г.Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институтының лексикология һәм лексикография бүлеге җитәкчесе.

2007 – 2012 еллар. – ТР ФАнең Г.Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институтының гомуми тел белеме бүлеге җитәкчесе.

2012 ел – бүгенге көнгә кадәр – гомуми тел белеме бүлегендә әйдәп баручы һәм өлкән фәнни хезмәткәр.

Төп фәнни юнәлешләр: хәзерге татар әдәби теленең фонетика, графика һәм орфография мәсьәләләре.

Фәнни хезмәтләр исемлеге

1. Асылгараев Ш.Н., Махмутов Х.Ш. 60 лет Институту языка, литературы и искусства им. Г.Ибрагимова. Казань: Фикер, 1999.

2. Асылгараев Ш.Н. Институт языка, литературы и искусства им. Г.Ибрагимова в документах 1986-2000 гг. Казань: Фикер, 2001. – 104 с.

3. Асылгараев Ш.Н. Фронтовик галимнар // Фән һәм тел. – 2005. – № 2. – С. 64–72.

4. Асылгараев Ш.Н. Из истории изучения звукового строя современного татарского литературного языка // Научный Татарстан. – Сер.: Гуманитарные науки. – 2008. – № 1. – С. 74–84.

5. Асылгараев Ш.Н. Г. Алпаровның тормышы һәм гыйльми эшчәнлеге // Сайланма хезмәтләр / Гыйбадулла Алпаров. – Казан: Мәгариф, 2008. – С. 5–19.

6. Асылгараев Ш.Н. Тормыш баскычлары. – Казан, 2008. – 284 с.

7. Асылгараев Ш.Н. Профессор Гыйбад Алпаровның тормышы һәм гыйльми эшчәнлеге // Фән һәм тел. – 2008. – № 4. – С. 13–19.

8. Асылгараев Ш.Н. Татар һәм рус телләре тартык авазларының палятограммалары // Фән һәм тел. – 2009. – № 3–4. – С. 17–21.

9. Асылгараев Ш.Н. Татар теленең алфавиты һәм орфографиясе турында // Фән һәм тел. – 2009. – № 2. – С. 16–21.

10. Асылгараев Ш.Н. Яңалиф имлясы // Фән һәм тел. – 2010. – № 2. – С. 16–19.

11. Асылгараев Ш.Н. Гыймад Нугайбәкнең имля нигезләре // Фән һәм тел. – 2011. – № 1. – С. 17–22.

12. Асылгараев Ш.Н. Гарәп хәрефле язуыбыз имлясы турында зыялылар сүзе // Фән һәм тел. – 2012. – № 1–2. – С. 37–41.

13. Асылгараев Ш.Н. Галимҗан Шәрәфнең тел гыйлеме өлкәсендәге эшчәнлегенә кыскача күзәтү // Фән һәм тел. – 2013. – № 1–2. – С. 57–62.

14. Асылгараев Ш.Н. Г. Ибраһимовның татар имлясы өлкәсендәге эшчәнлеге // Шура (Дини альманах). – 2013. – № 2. – С. 125–128.

15. Асылгараев Ш.Н. Шаехгаттар Иманаев – татар сөйләм авазларының ясалышын һәм янгырашын төгәл фәннәр кануннарына нигезләнеп өйрәнгән галим // Фәнни Татарстан. – 2014. – № 2. – С. 120–131.

16. Асылгараев Ш.Н. Л. Җәләй – татар орфоэпиясен нигезләүче галимнәрнең берсе // Фәнни Татарстан. – 2014. – № 4. – С. 63–73.

Элемтә өчен: Казан, К. Маркса, 12.

Центр перспективных экономических исследований Академии Наук РТ 50 лучших инновационных идей для Республики Татарстан Виртуальный музей-библиотека Академии Наук Республики Татарстан Татарстанский ЦНТИ